Jak przygotować szkołę na kryzys, którego (jeszcze) nie znamy? Odpowiedzią nie są wyłącznie procedury i instrukcje. Potrzebni są ludzie, kompetencje i współpraca, które pozwolą działać wtedy, gdy standardowe rozwiązania nie wystarczają. O tym, jak wykorzystać potencjał edukacji do budowania odporności społecznej, rozmawiano podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu.
System edukacji gromadzi około 5 milionów uczniów oraz ponad pół miliona nauczycieli i dyrektorów. Te liczby oznaczają nie tylko odpowiedzialność, lecz także ogromny potencjał. Szkoła może być jednym z miejsc, w których budujemy kompetencje potrzebne do radzenia sobie z kryzysami – zarówno na poziomie indywidualnym, jak i całych społeczności.
Podczas panelu „Szkoła i jej odporność na kryzysy. Edukacja i jej potencjał budowania odporności społecznej” wybrzmiało, że odporność szkoły nie może bazować tylko na procedurach. Nawet najlepiej przygotowany dokument nie zastąpi ludzi, którzy wiedzą, co robić, potrafią współpracować i są gotowi podejmować trudne decyzje w sytuacji presji.
Kryzysy mogą mieć różny charakter: od klęsk żywiołowych i zagrożeń bezpieczeństwa po okoliczności wpływające na dobrostan psychiczny dzieci i dorosłych. Nie sposób przewidzieć każdego scenariusza. Można jednak przygotować szkołę na nieoczekiwany bieg wydarzeń.
Szczególnego znaczenia nabiera współpraca międzyludzka i instytucjonalna. Szkoła nie funkcjonuje w próżni – kryzys generuje potrzebę wsparcia samorządu, służb, organizacji społecznych, ekspertów, a także rodziców dzieci. Te relacje trzeba budować wcześniej, zanim pojawi się sytuacja wymagająca natychmiastowego działania.
Budowana jest poprzez edukację, ćwiczenie sposobów reagowania, wzmacnianie kompetencji nauczycieli i dyrektorów oraz tworzenie sieci współpracy. Dlatego rozmowa o tym, czym jest szkoła i jej odporność na kryzysy, nie powinna być rozmową wyłącznie o sytuacjach nadzwyczajnych. To także rozmowa o tym, jak chcemy (a raczej musimy) organizować szkołę na co dzień.
W panelu, który odbył się 10 września 2026 r. podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu, spotkanie poprowadził Jędrzej Witkowski. W dyskusji udział wzięli: Mariusz Biniewski, dyrektor Ośrodka Rozwoju Edukacji; Katarzyna Mikołajczyk, dyrektor generalna Polskiego Czerwonego Krzyża; Olga Tórz-Wciórka, dyrektorka Szkoły Podstawowej nr 1 w Szprotawie, oraz Paweł Florek, ekspert ds. odporności w Centrum e-Zdrowia.
Autorką artykułu jest Katarzyna Banaszek, redaktorka w Dziale Komunikacji CEO.
Wpis opublikowany 29.09.2026 r.
